بررسی کیفیت خون اهدایی در عرض تنها ۲ دقیقه

به گزارش شفاآنلاین  با گذشت زمان، گلبول‌های قرمز تغییرات ساختاری پیدا می‌کنند: غشای آن‌ها ضعیف‌تر می‌شود و محصولات فرعی متابولیکی مضر در آنها تجمع می‌کنند. اساسا، این بدان معناست که محلول گلبول‌های قرمز کمتر برای انتقال مناسب هستند، به همین دلیل پس از ۶ هفته نمی‌توان از آن استفاده کرد.

 نکته این است که حتی وقتی تحت همان شرایط و به مدت یکسان خون نگهداری شود، همه خون‌های اهدایی با یک سرعت پیر نمی‌شوند. کیفیت گلبول‌های قرمز و سرعت کاهش آن‌ها می‌تواند بسته به متابولیسم اهداکننده، سبک زندگی، وزن، جنسیت و سن بسیار متفاوت باشد و این تفاوت‌ها اغلب در بیمارستان‌ها و مراکز خون نادیده گرفته می‌شوند. دلیل اصلی آن کمبود روش‌های سریع و مقرون به صرفه برای اندازه‌گیری کیفیت خون ذخیره‌شده درست قبل از انتقال است.

محققان دانشگاه کلرادو بولدر و دانشگاه کلرادو آنشوتز یک دستگاه جمع‌وجور، ارزان و آسان برای استفاده توسعه داده‌اند تا این مشکل را حل کنند.

شیاویون دینگ، استاد کمکی در دپارتمان مهندسی مکانیک می‌گوید: چشم‌انداز ما این است که یک تراشه به اندازه یک سکه ۱۰ سنتی داشته باشیم که بتوانید آن را به گوشی خود متصل کنید. این تراشه می‌تواند از دوربین گوشی و یک اپ استفاده کند تا نتایج را در فقط دو دقیقه نشان دهد.

این تراشه چگونه کار می‌کند؟

تراشه موج‌های صوتی تولید می‌کند، اما فقط لایه بالایی تراشه که شامل الکترودهاست، حرکت می‌کند. یک قطره کوچک خون روی سطح قرار داده می‌شود و وقتی جریان الکتریکی از تراشه عبور می‌کند، امواج صوتی باعث لرزش و گرم شدن گلبول‌های قرمز می‌شوند تا زمانی که بشکنند.

این اساسا یک تست فشار کوچک برای سلول‌های خونی است: هرچه سریع‌تر بشکنند، خون سلامت کمتری دارد.

در طول آزمایش‌ها، نمونه‌های خون از چند اهداکننده سالم هر هفته طی یک دوره ۴۲ روزه آزمایش شدند. نتایج نشان داد که با افزایش سن خون، گلبول‌های قرمز برخی اهداکنندگان در دماهای پایین‌تر زودتر می‌شکنند که باعث کاهش قابل توجه کیفیت حتی قبل از تاریخ انقضای رسمی می‌شود.

ایجاد لرزش روی یک تراشه کوچک کار ساده‌ای نیست، بنابراین محققان بررسی کردند که آیا گرما به تنهایی می‌تواند این کار را انجام دهد. آن‌ها دما را به دقت کنترل کردند تا نتایج به صورت منصفانه بین اهداکنندگان و در طول زمان مقایسه شود. اما این کار جواب نداد. بدون لرزش‌های صوتی، تفاوت‌های خاص اهداکننده در گلبول‌های قرمز قابل شناسایی نبود.

اهمیت فناوری

این فناوری نشان می‌دهد که هم زمان ذخیره‌سازی و هم تفاوت‌های زیستی بین اهداکنندگان بر کیفیت گلبول‌های قرمز تاثیر می‌گذارد. با شناسایی نمونه‌های خون با کیفیت پایین‌تر، بیمارستان‌ها می‌توانند اولویت استفاده را به آن‌ها بدهند و درمان بهتری برای بیماران فراهم کنند. این دستگاه همچنین امکان پیش‌بینی عملکرد خون انتقالی را فراهم می‌کند.

کارهای زیادی هنوز باقی مانده است تا این روش به طور گسترده در بیمارستان‌ها پذیرفته شود، اما محققان در آینده امیدوارند همان روش را برای اندازه‌گیری عوامل مختلفی که بر سلول‌های خون یا سطح پروتئین در خون تأثیر می‌گذارند، اعمال کنند.