اسهال مداوم را جدی بگیرید
شفاآنلاین »سلامت بسیاری از افراد بروز اسهال را به مصرف غذای ناسالم، عفونت‌های خفیف یا مشکلات موقتی گوارشی نسبت می‌دهند. اگرچه در اغلب موارد این مشکل ظرف چند روز برطرف می‌شود، اما تکرار یا ادامه‌دار شدن آن می‌تواند نشانه وجود یک بیماری زمینه‌ای در دستگاه گوارش باشد.
به گزارش شفاآنلاین، متخصصان می‌گویند اسهال مزمن یا عودکننده ممکن است با بیماری‌هایی مانند سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS)، بیماری‌های التهابی روده (IBD) یا برخی عدم تحمل‌های غذایی مرتبط باشد. بر اساس مطالعات، حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد افراد در جهان به سندرم روده تحریک‌پذیر مبتلا هستند، اما بسیاری از موارد به دلیل نادیده گرفتن علائم یا خوددرمانی تشخیص داده نمی‌شوند.
چه زمانی اسهال یک مشکل جدی محسوب می‌شود؟
اسهال گاه‌به‌گاه پس از مصرف غذای آلوده یا ابتلا به عفونت طبیعی است، اما اگر این وضعیت برای چند هفته ادامه پیدا کند یا به‌طور مکرر بازگردد، می‌تواند نشانه یک اختلال مزمن گوارشی باشد.
سندرم روده تحریک‌پذیر؛ یکی از علل شایع
در برخی افراد، اسهال ناشی از نوعی سندرم روده تحریک‌پذیر است که در آن روده‌ها نسبت به استرس، برخی غذاها، تغییرات هورمونی یا بی‌نظمی در وعده‌های غذایی حساس‌تر می‌شوند.
علائم رایج این بیماری شامل موارد زیر است:
- اسهال مکرر
- درد و گرفتگی شکم
- نفخ
- احساس نیاز فوری به دفع
- احساس تخلیه ناقص روده
این علائم معمولاً دوره‌ای هستند و ممکن است فرد آنها را با مشکلات معمول گوارشی اشتباه بگیرد.
بیماری‌های دیگری که می‌توانند باعث اسهال مزمن شوند
متخصصان تأکید می‌کنند اسهال مزمن فقط به سندرم روده تحریک‌پذیر محدود نمی‌شود. بیماری‌هایی مانند کولیت اولسراتیو و بیماری کرون نیز می‌توانند باعث التهاب مزمن روده و بروز اسهال طولانی‌مدت شوند.
در این شرایط، علائمی مانند موارد زیر نیز ممکن است مشاهده شود:
- وجود خون در مدفوع
- کاهش وزن بدون دلیل
- ضعف و خستگی مداوم
- سوءتغذیه و کمبود مواد مغذی
علاوه بر این، عدم تحمل لاکتوز یا گلوتن، برخی عفونت‌های روده‌ای و اختلالات جذب مواد غذایی نیز می‌توانند باعث اسهال‌های مکرر شوند.
علائمی که نباید نادیده بگیرید
پزشکان توصیه می‌کنند در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر، حتماً به پزشک مراجعه کنید:
- ادامه اسهال بیش از دو هفته
- وجود خون در مدفوع
- کاهش وزن غیرقابل توجیه
- درد شدید و مکرر شکم
- تب، کم‌آبی بدن یا ضعف شدید
- بیدار شدن از خواب به دلیل نیاز به دفع
خوددرمانی مداوم در این شرایط می‌تواند تشخیص بیماری را به تأخیر بیندازد و مشکلات جدی‌تری ایجاد کند.
چگونه علت بیماری تشخیص داده می‌شود؟
بسته به علائم و سابقه پزشکی فرد، پزشک ممکن است آزمایش مدفوع، آزمایش خون، سونوگرافی، آندوسکوپی یا کولونوسکوپی را برای بررسی علت اصلی بیماری تجویز کند.
راهکارهایی برای حفظ سلامت روده
متخصصان برای حفظ سلامت دستگاه گوارش توصیه می‌کنند:
- غذاهای سالم و خانگی مصرف کنید.
- آب کافی بنوشید.
- مصرف غذاهای چرب، تند و فرآوری‌شده را کاهش دهید.
- استرس را کنترل کنید.
- وعده‌های غذایی منظم داشته باشید.
- از مصرف خودسرانه داروها پرهیز کنید.
کارشناسان تأکید می‌کنند که اسهال مداوم یا تکرارشونده نباید به عنوان یک مشکل ساده گوارشی تلقی شود. تشخیص به‌موقع بیماری‌های زمینه‌ای و دریافت درمان مناسب می‌تواند از بروز عوارض طولانی‌مدت و آسیب به سلامت روده جلوگیری کند.
